Bài: Minh Trí
Ảnh: Quang Ngọc, Vinh Dav, Lê Huy, Photo tour Heritage, Shutterstock
Ngành du lịch Việt Nam đang đẩy mạnh dịch chuyển từ “đếm lượng khách” sang tăng trưởng về chất lượng, doanh thu của ngành.
Du lịch Việt Nam đang trở lại đường đua khi lượng khách quốc tế vượt mức cùng kỳ của năm hoàng kim 2019, thời điểm trước đại dịch Covid-19 bùng nổ. Dù đang ở giai đoạn được xem là “thấp điểm của du lịch quốc tế”, khách nước ngoài đến Việt Nam vẫn đạt 1,67 triệu lượt người trong tháng 7/2026, tăng 6,6% so với cùng kỳ năm 2025, theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính). Tính chung 7 tháng đầu năm, Việt Nam đón hơn 13,9 triệu lượt khách quốc tế, tăng 13,8% so với cùng kỳ năm trước.
Đây là tín hiệu tích cực khi Thái Lan – quốc gia hút khách lớn nhất trong khu vực – ghi nhận đà giảm 3% lượng khách nước ngoài. Hơn thế nữa, Việt Nam còn nổi lên thành “một điểm đến được quan tâm”. Theo nền tảng du lịch số Agoda, Việt Nam vượt lên vị trí thứ 4 trong danh sách các điểm đến châu Á được du khách châu Âu tìm kiếm nhiều nhất hè 2026, đồng thời nằm trong nhóm thị trường có tốc độ tăng mức độ quan tâm nhanh nhất khu vực.
Tuy nhiên, doanh thu du lịch lại cho thấy bức tranh chưa hoàn toàn tích cực. Tính nửa đầu năm nay, Việt Nam đã thu hút hơn 9 tỷ USD từ 12,3 triệu lượt du khách quốc tế, tương đương mỗi lượt khách mang đến doanh thu khoảng 730USD. Trong khi đó, con số này tại Thái Lan khoảng 1.600USD với tổng doanh thu lên đến 25,8 tỷ USD.
Đại diện Công ty Dịch vụ Lữ hành Saigontourist cho biết lượng khách quốc tế đến Việt Nam tăng mạnh nhưng thực tế nhiều công ty du lịch vẫn chưa tận dụng được cơ hội kinh doanh này. Doanh thu thu về chưa tương xứng do họ không cung cấp được các dịch vụ trọn gói. Xu hướng thắt chặt chi tiêu của khách nước ngoài cũng là thách thức với ngành du lịch Việt.
Bà Cao Thị Ngọc Lan, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Du lịch Việt Nam, nhìn nhận rằng “tăng trưởng du lịch trong giai đoạn mới không thể chỉ đo bằng số lượng khách mà cần quan tâm đến chất lượng dòng khách, thời gian lưu trú, mức chi tiêu, khả năng quay trở lại, sức lan tỏa đến các địa phương và năng lực cạnh tranh dài hạn của điểm đến”.
Theo bà, dù sở hữu tài nguyên hấp dẫn, nếu không được chuyển hóa thành sản phẩm phù hợp, không có hệ thống phân phối hiệu quả và thiếu liên kết giữa hàng không, lưu trú, điểm tham quan và truyền thông, ngành du lịch khó tạo tăng trưởng bền vững.
Tăng chất lượng để phát triển bền vững
Việt Nam đặt mục tiêu đón 25 triệu lượt khách quốc tế với tổng doanh thu khoảng 43 tỷ USD USD, bao gồm cả doanh thu từ thị trường nội địa, trong năm 2026. Để thực sự nâng cao cạnh tranh trên thị trường quốc tế, ngành du lịch Việt cần phải tái cấu trúc toàn diện, tập trung vào chất lượng, hiệu quả và bền vững.
Chủ tịch Lux Group Phạm Hà cho rằng lợi thế “giá rẻ” có thể dần mất đi trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu. Thay vào đó, những điểm đến biết kể câu chuyện, tạo trải nghiệm, giữ được giá trị mới có thể giúp du lịch phát triển bền vững. Hơn nữa, để hút được tệp khách cao cấp, Việt Nam cần định vị và chuyển từ điểm đến “đáng tiền” sang “đáng giá”, từ đại trà sang chọn lọc.
Đại diện Saigontourist gợi mở hướng khai thác thị trường quốc tế một cách tập trung, xây dựng chuỗi sản phẩm theo từng dòng khách thay vì đầu tư dàn trải như trước đây. Trong đó, phân khúc cao cấp cần được ưu tiên vì nhóm này kéo dài thời gian lưu trú, chi tiêu nhiều hơn và mang lại doanh thu cao hơn. Ngoài ra, việc xây dựng các hệ sinh thái mua sắm hàng hiệu miễn thuế hay các trung tâm giải trí xuyên đêm có thể là chìa khóa kích thích du khách mở hầu bao và kéo dài kỳ nghỉ tại Việt Nam.
Bà Cao Thị Ngọc Lan cho rằng bối cảnh mới đòi hỏi ngành du lịch phải đổi mới tư duy, chuyển từ phục hồi sang tăng trưởng, tập trung vào nâng cao chất lượng. Trong đó, hoạt động xúc tiến cần chuyển từ cách làm phân tán sang các chiến dịch có thị trường mục tiêu, sản phẩm cụ thể, đối tác phân phối, dữ liệu đo lường và khả năng chuyển hóa thành booking, tour và doanh thu thực tế.
Về dài hạn, cơ cấu khách quốc tế của Việt Nam cần hướng tới sự cân bằng hơn giữa một số nước truyền thống và các thị trường xa hơn nhưng có mức chi tiêu cao. Chỉ khi đa dạng hóa thị trường và nâng cao chất lượng sản phẩm, du lịch Việt mới có thể duy trì tăng trưởng bền vững, giảm thiểu rủi ro trước những biến động của thị trường du lịch toàn cầu.
Thay vì tiếp tục chạy đua về số lượng khách quốc tế, Thái Lan đang điều chỉnh trọng tâm sang làm du lịch chất lượng, phân bổ cơ hội cho các địa phương có các điểm tham quan mới với trải nghiệm cá nhân hóa đồng thời hợp tác với tất cả các ngành để hướng tới sự bền vững. Với định hướng mới, Thái Lan đặt mục tiêu đón 33 triệu lượt khách quốc tế trong năm nay, tạo ra doanh thu khoảng 47,5 tỷ USD. Trước đó, Singapore đã theo đuổi chiến lược chuyển trọng tâm từ số lượng sang chất lượng từ năm 2013 và đưa chiến lược đó vào Tầm nhìn du lịch 2040. Đảo quốc Sư tử đặt mục tiêu đạt doanh thu du lịch hàng năm khoảng 47 – 50 tỷ SGD. Các điểm đến, cơ sở lưu trú, dịch vụ tại đây sẵn sàng dành ngân sách lớn để nâng cao chất lượng, thu hút du khách có khả năng chi tiêu cao hơn, lưu trú dài ngày hơn. Đặc biệt, Singapore cũng đi đầu trong việc phát triển hệ sinh thái du lịch MICE thông minh, tích hợp công nghệ để nâng cao trải nghiệm người dùng.
Singapore tiên phong tích hợp công nghệ vào sản phẩm du lịch[/caption]
