Nguyễn Hải
Tháng 5 về mang theo cái nắng rực rỡ của dải đất miền Trung và hương sen dìu dịu bắt đầu ướp đượm những lối đi. Giữa những ngày tháng Năm lịch sử này, tôi chọn tìm về Khu di tích Kim Liên (Nam Đàn, Nghệ An) – không chỉ để chiêm bái mảnh đất đã sinh ra một vị lãnh tụ vĩ đại, mà còn để lòng mình được chạm vào những khoảng lặng bình yên nhất của hồn quê xứ Nghệ.
Bước qua lũy tre xanh mát rượi dẫn lối vào vương quốc của hoài niệm, không gian như ngưng đọng lại dưới những mái nhà tranh mộc mạc và vách phên tre đượm màu thời gian. Đứng trước gian nhà đơn sơ, nhìn những công cụ, vật dụng sinh hoạt ngày xưa – chiếc khung cửi gỗ, chiếc cối xay lúa cũ kỹ – lòng tôi chợt thắt lại bởi một luồng cảm xúc khó tả. Một mùi hương rất lạ mà quen thuộc vô cùng bỗng chốc ùa về: mùi của khói bếp ủ sương, mùi gỗ cũ mục đượm nắng, và cả cái hương thoảng nhẹ của bùn non đầm sen vây quanh.
Ký ức bất chợt đưa tôi ngược dòng thời gian về lại những mùa hè năm cũ. Từ hơn ba mươi năm trước, tôi đã từng có một chốn quê miền Trung gắn liền với những dải đất hoang sơ và dung dị như thế. Ngày ấy, mỗi chuyến nghỉ hè được về quê luôn là một đặc ân. Tôi nhớ cảm giác được thả hồn mình chạy dọc theo những cánh đồng loang lổ gốc rạ, hít hà mùi cọng rơm khô ngai ngái dưới nắng cháy, hay những trưa hè trốn ngủ ngồi dưới lũy tre đầu làng, nhìn bóng mình soi xuống ao cá tĩnh lặng. Tất cả những mảnh ghép tuổi thơ tưởng chừng đã ngủ quên trong dòng chảy hối hả của cuộc sống, nay bỗng chốc được tái hiện lại một cách mạnh mẽ, vẹn nguyên và chưa bao giờ đầy đủ đến thế ngay tại chính quê hương của Bác.
Hóa ra, ngôi nhà của một danh nhân văn hóa thế giới, ngôi nhà đã nuôi dưỡng chí hướng của một người con vĩ đại cho dân tộc, lại được dệt nên từ những điều bình dị và gần gũi nhất của mọi làng quê Việt Nam. Ngắm đóa sen hồng lung linh đón nắng bên hiên nhà cũ nhân ngày sinh nhật Bác (19/5), tôi nhận ra rằng: Giữa bóng tre rì rào và làn hương sen dịu nhẹ trong ngày sinh nhật Bác, Kim Liên đã trở thành “nếp nhà chung” của những tâm hồn hoài niệm. Nơi ấy, sự vĩ đại của một vị lãnh tụ và nỗi khát quê của một kẻ lữ hành chợt gặp nhau ở một điểm chạm vô hình: tình yêu sâu thẳm dành cho bóng hình xứ sở.
