Bài: Nam Hoa
Ảnh: Đoàn Photo Tour Heritage – Huế
Có những vùng đất khiến người ta muốn bước chậm lại để cảm nhận. Huế là một nơi như thế. Trong 4 ngày của hành trình Photo Tour Heritage – Huế – Sống cùng di sản, tôi nhận ra rằng di sản nơi đây không chỉ hiện diện trong các công trình cổ kính, mà còn sống động trong nhịp sinh hoạt hằng ngày, ở những con người vẫn âm thầm gìn giữ và tiếp nối giá trị văn hóa của cha ông.
Nhịp đập cung đình
Ấn tượng sâu đậm nhất trong hành trình là không gian văn hóa cung đình được tái hiện chỉn chu, đủ trang trọng để người xem cảm nhận và đủ gợi mở để người cầm máy tìm thấy cảm hứng sáng tác.
Ngay từ buổi bình minh đầu tiên, khi tia nắng vừa chạm lên mái ngói Đại Nội, chúng tôi đã có mặt tại điện Thái Hòa để ghi lại chương trình tái hiện lễ thiết triều. Trong ánh nắng sớm, sắc màu rực rỡ của triều phục nổi bật trên nền sân đá cổ, còn điện Thái Hòa sau trùng tu như bừng tỉnh sau một giấc ngủ dài. Tiếp đó là màn tái hiện lễ đổi gác với tiếng bước chân đều và dứt khoát, khiến khoảng cách giữa quá khứ và hiện tại dường như được thu hẹp lại.
Hành trình tiếp tục qua các lăng tẩm hoàng gia, mỗi nơi mang một vẻ đẹp riêng. Lăng Gia Long trầm mặc giữa rừng thông, hòa vào thiên nhiên trong không gian tĩnh mịch. Lăng Khải Định nổi bật bởi nghệ thuật khảm sành sứ tinh xảo, nơi ánh sáng và đường nét kiến trúc tạo nên nhiều thử thách thú vị cho người bấm máy. Lăng Đồng Khánh lại dịu dàng và kín đáo hơn, như một nốt lặng giữa hành trình.
Ở các không gian ấy, sự xuất hiện của áo nhật bình, áo ngũ thân hay tà áo dài trắng, tím Huế không chỉ tạo điểm nhấn thị giác mà còn góp phần kết nối con người với bối cảnh di sản. Từng khung hình vì thế trở nên tự nhiên, có chiều sâu và giàu cảm xúc hơn.
Đêm xuống, Duyệt Thị Đường ngân lên nhã nhạc và tuồng cung đình, còn trên sông Hương là làn điệu ca Huế vang vọng giữa không gian bảng lảng. Khi âm thanh, ánh sáng và kiến trúc hòa vào nhau, di sản không còn là câu chuyện của quá khứ mà hiện diện như một phần của cuộc sống hôm nay.
Hơi thở đời thường bên lề di sản
Nếu không gian cung đình đem đến cảm giác trang nghiêm, thì các lát cắt đời thường lại giúp chúng tôi hiểu thêm Huế từ những điều bình dị nhất.
Những buổi sáng bắt đầu từ 3-4 giờ không hề trở thành gánh nặng khi phần thưởng là khung cảnh bình minh trên đầm Quảng Lợi hay đầm Chuồn. Mặt nước còn phủ hơi sương, hàng nò sáo – hệ thống cọc tre, lưới chắn cá trên mặt đầm – trải dài như nét vẽ mảnh trên nền trời đang dần hửng sáng. Các ngư dân miệt mài cất vó, úp nơm; chính nhịp lao động quen thuộc ấy đã tạo nên nhiều khuôn hình giàu sức sống.
Ở cầu ngói Thanh Toàn, câu chuyện lại tiếp tục theo một cách khác. Các nghệ nhân tỉ mỉ chằm từng chiếc nón Vân Thê dưới mái cầu cổ, bên cạnh là khu chợ quê rộn ràng trong buổi sớm. Mỗi hình ảnh đều bình dị, nhưng khi đặt cạnh không gian cung đình của ngày hôm trước, chúng góp thêm một mảnh ghép để bức tranh về Huế trở nên đầy đặn hơn. Di sản không chỉ nằm trong thành quách, lăng tẩm, mà còn hiện diện ở nghề truyền thống, nếp sinh hoạt và cách người dân gìn giữ những điều tưởng như rất bình thường.
Đi cùng hành trình ấy là hương vị rất Huế. Một tô bún xương bò nóng hổi sau buổi chụp bình minh, chiếc bánh khoái cá kình thưởng thức ngay bên chợ đầm Chuồn hay các món cung đình được nghệ nhân chế biến tỉ mỉ khiến tôi hiểu rằng ẩm thực cũng là một phần của di sản. Mỗi món ăn không chỉ để thưởng thức mà còn kể câu chuyện về vùng đất đã sản sinh ra nó.
Hành trình để lại trong tôi một cảm nhận trọn vẹn hơn về Huế. Di sản ở cố đô vẫn hiện diện trong từng nghi lễ, làn điệu, món ăn, nhịp sống và ở chính những con người lặng lẽ gìn giữ các giá trị truyền thống mỗi ngày. Tôi cũng như các thành viên trong đoàn đã thực sự được sống cùng di sản.
