Bài và ảnh: Nguyễn Hải
Rời xa những cung đường du lịch quen thuộc, hành trình ngược về vùng núi phía tây nam Đồng Hới mở ra một thế giới tách biệt hẳn với phố thị. Ở đó có lòng đất kỳ ảo của hang Chà Lòi, thảo nguyên xanh mướt của Thung lũng Tình Yêu và nhịp sống mộc mạc của người Bru – Vân Kiều nơi bản Còi Đá – tất cả đang chờ lữ khách trong một chuyến đi để “sống khác”.

Cách trung tâm Đồng Hới chừng 50 km về phía tây nam, thuộc giáp ranh xã Trường Sơn, xã Kim Ngân tỉnh Quảng Trị (vùng Ngân Thủy, huyện Lệ Thủy cũ), hệ thống hang Chà Lòi và bản Còi Đá như một viên ngọc ẩn mình bên cạnh Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng. Cùng Netin Travel – đơn vị mở lối du lịch sinh thái gắn với cộng đồng – du khách đi qua đủ cung bậc cảm xúc: hồi hộp trong lòng núi, lắng lại bên văn hóa bản địa, rồi thư thái giữa thảo nguyên không sóng điện thoại.

Trước khi vào thế giới ngầm, đoàn dừng chân ở Hang Nước để nghe giới thiệu về lịch sử khu vực, sau đó bắt đầu hành trình bằng dấu tích trạm thông tin A72 nằm ngay trong lòng hang Chà Lòi. Hang Chà Lòi cũng được người dân địa phương đặt cho cái tên rất đỗi trìu mến là “hang Đại tướng” hay “hang Ông Giáp” bởi đây từng là nơi Đại tướng Võ Nguyên Giáp và bộ đội Việt Nam dừng chân nghỉ ngơi trong thời kỳ kháng chiến.

Bên trong hang có ba tầng dài khoảng 3 km, nhiều nhánh rẽ đan xen như một mê cung dưới lòng đất. Lối vào nằm sát mặt đất, càng đi vào sâu, không gian càng biến ảo. Giữa vòm hang mênh mông, tất cả đèn đội đầu của đoàn chỉ còn là những đốm sáng nhỏ nhoi giữa bóng tối; lại có những khe đá hẹp buộc người đi phải nghiêng mình lách qua, hay nằm sát đất trườn tới. Dưới ánh đèn vàng, khối thạch nhũ hàng triệu năm tuổi hiện lên lộng lẫy. Chưa hết ngỡ ngàng với vẻ đẹp của hang động, cả đoàn lại bắt gặp dòng sông ngầm, xanh như ngọc bích, mát lạnh chừng 20–22°C.

Rời bóng tối của lòng đất là sắc xanh trong, khoáng đạt của bản Còi Đá. Nằm gọn giữa những dãy núi đá vôi trùng điệp, thảo nguyên nơi đây được mệnh danh là “Thung lũng Tình Yêu” của miền tây Quảng Trị. Bên dòng suối nhỏ, thảm cỏ trải dài như tấm nhung, điểm xuyết vài nếp nhà sàn của đồng bào Bru – Vân Kiều và những đàn bò, đàn dê thong dong gặm cỏ.
Theo chân các porter bản địa của Netin Travel – những người con Bru – Vân Kiều, du khách ghé thăm căn nhà sàn của bà Hồ Thị Mom. Bên bếp lửa ấm, giữa sắc thổ cẩm trải trên sàn, họ có cơ hội tìm hiểu thêm những nét văn hóa độc đáo của các gia đình Bru – Vân Kiều.

Khi hoàng hôn khuất sau đỉnh núi, những căn lều trên thảm cỏ lần lượt sáng đèn. Bữa tối giữa đại ngàn được dọn trên tàu lá chuối xanh, với nguyên liệu do chính bà con mang đến: cá suối kẹp tre nướng thơm lừng, gà bản chấm muối cheo cay nồng, cua suối hấp và xôi nếp than dẻo thơm.

Đêm ở Còi Đá không có ánh đèn phố thị, không tiếng còi xe, cũng không sóng điện thoại hay Internet. Dưới vòm trời đầy sao, mọi người nắm tay quây quần bên đống lửa bập bùng, sẻ chia những câu chuyện sau một ngày vượt giới hạn bản thân. Một chuyến đi ngắn ngày, nhưng vừa đủ đưa con người trở về gần hơn với thiên nhiên – và với chính mình.

























