- Giải thưởng nhiếp ảnh Heritage- Hành trình Di sản 2020
- Hạng mục dự thi: Ảnh Bìa
- Tên tác phẩm: Hoa thì là 1.
- Tác giả: Huỳnh Mỹ Thuận.
Thu Hà
Thấy nồi thịt kho hột vịt là thấy Tết! Ngày Tết của người miền Nam luôn có sự hiện diện của những món ăn đặc biệt. Tô canh khổ qua ăn cho mau qua khổ. Đĩa dưa giá muối chua ăn cùng thịt kho và các thể loại chả cho tròn vị, đỡ ngấy. Đòn bánh tét đậu xanh thịt heo vừa dẻo vừa ngon. Và đặc biệt nhất là nồi thịt kho hột vịt thơm lừng mà mỗi nhà đều tự tay kho lấy. [caption id="attachment_421442" align="aligncenter" width="1200"]
Thịt kho hột vịt - món ăn không thể thiếu trong mâm cơm Tết Nam bộ. Ảnh: Điện máy xanh[/caption]
Ngày thường là món ăn cơm, ngày Tết là miếng ngon thơm thảo, sung túc
Thịt kho hột vịt không phải là món ăn lạ lẫm. Nó xuất hiện phổ biến trong những bữa cơm thường ngày. Nhưng hồi xa xưa, người ta ví thịt kho hột vịt là gia tài ngày Tết. Bao nhiêu sự chắt chiu, dành dụm, làm lụng cả năm đều để dành cho Tết. Với những gia đình đông con, bữa ăn hằng ngày đa phần là cá, mắm, trứng, rau luộc, thì những bữa cơm có thịt là sự hiếm hoi. Tụi nhỏ trong nhà, trông ngóng Tết từng ngày, một phần vì được nghỉ học, được mặc quần áo mới, và phần nhiều là nồi thịt kho hột vịt mà tụi nhỏ đã chờ suốt cả năm.
Nồi thịt kho hột vịt thơm lẫy lừng, xâm xấp nước màu hổ phách, nổi những váng mỡ trong khe, điểm trên mặt nước là những trái ớt hiểm đỏ au, những cục thịt xắt vuông vức và những quả trứng tròn trịa, thể hiện triết lý hài hòa của vũ trụ “trời tròn đất vuông”. Trong những ngày xuân, dù là bữa cơm sum họp hay bữa tiệc đãi khách, người ta đều dọn lên bàn ăn dĩa thịt kho hột vịt, như một lời nguyện cầu và chúc nhau một cuộc sống thuận lợi và hanh thông trong năm mới.
Thịt kho hột vịt còn là món dâng cúng tổ tiên, thể hiện lòng hiếu kính của con cháu. Lễ nghĩa của vùng đất phương Nam có tập tục cúng gia tiên, các gia đình sẽ bày biện mâm cúng “rước ông bà” về ăn Tết với con cháu vào ngày cuối năm và “tiễn ông bà” đi vào mùng 3 Tết. Mâm cúng bao gồm các món ăn truyền thống như thịt kho hột vịt, khổ qua nhồi thịt, dưa hấu đỏ, món xào như ếch xào sa tế, rau củ hay hủ tiếu xào.
[caption id="attachment_421440" align="aligncenter" width="1080"]
Miếng thịt vuông & quả trứng tròn tượng trưng cho triết lý đất trời hài hòa. Ảnh: @chef_thuy_pham[/caption]
Kỳ công nồi thịt kho hột vịt
Để làm ra nồi thịt kho hột vịt đúng điệu ngày Tết khá công phu. Trước tiên là chuẩn bị nguyên liệu, gồm thịt heo, trứng, nước dừa tươi, gia vị cay thơm như hành tím, tỏi, ớt. Phần thịt heo ngon nhất là thịt ba rọi (ba chỉ) rút sườn vì có nạc mỡ đan xen liền khối, hoặc thịt đùi nhiều nạc hơn. Trứng gà đỏ, trứng gà ta, trứng cút đều có thể kho chung với thịt, nhưng theo kinh nghiệm bao đời, trứng vịt vẫn là ngon nhất về độ béo của lòng đỏ và độ dai của lòng trắng .
Thịt được ướp hành tỏi, ớt sừng giã nhuyễn, nêm nếm gia vị và nhất định phải có nước mắm ngon. Mẹ tôi nói, nước mắm sẽ giúp thịt dậy vị thơm, kết hợp với nước dừa tươi sẽ cho ra mùi thơm đặc biệt của nồi thịt kho hột vịt. Nước dừa đổ ngập mặt thịt, kho liu riu trên bếp, thời gian kho càng lâu thì phần nước và miếng thịt lên màu càng đẹp. Trứng vịt đã luộc chín, bóc vỏ, khi nước kho rút bớt vào thịt thì trút phần trứng vào và tiếp tục kho nồi thịt liu riu trên bếp.
Xóm nhỏ nơi tôi sống ở Sài Gòn, mọi người thích kho thịt bằng bếp lò, lửa cứ liu riu như vậy mà miếng thịt lại mềm kiểu vừa vặn, nồi nước kho cũng ngọt thanh và lên màu đẹp hơn. Bếp lò được đặt “lộ thiên” trước nhà, trong cái nắng ban trưa vàng dìu dịu man mát, nồi thịt kho óng ánh màu vàng nâu, phả hương thơm ngòn ngọt, ấm áp và thanh thanh vào không khí. Hàng xóm ngồi trước sân, vừa canh nồi thịt kho vừa trò chuyện, bởi chỉ có những ngày cuối năm làm đủ mọi món thế này, người ta mới có dịp để gần nhau hơn, có những cái cớ để bắt chuyện mà suốt cả năm bận bịu, gặp nhau chỉ kịp gật đầu chào xã giao.
[caption id="attachment_421441" align="aligncenter" width="1080"]
Thịt kho hột vịt sẽ ngon hơn khi kết hợp vị chua mặn của dưa giá. Ảnh: @annietaste[/caption]
Vì nồi thịt kho hột vịt ăn trong ba, bốn ngày Tết, nên phần nước kho thường mênh mông và có vị lờ lợ (không mặn, không lạt) để khi hâm đi hâm lại nhiều lần, lượng nước “sắc xuống” cũng không bị mặn. Người miền Nam còn gọi món này là thịt kho tàu, chữ “tàu” trong ngôn ngữ miền Tây nói về thứ nước có vị lờ lợ. Nước thịt kho hột vịt dùng để chan cơm, chấm bánh tráng cuốn với dưa giá (cà rốt, dưa cải, giá, hẹ muối chua kiểu miền Nam), thêm một chút thịt mỡ, một miếng trứng nhỏ thì ngon không sao kể xiết.
“Nồi thịt kho tàu không làm nên cái Tết nhưng chắc chắn Tết phải có nồi thịt kho tàu” là câu văn của bác Lê Văn Nghĩa mà tôi rất tâm đắc. Mùi của Tết là mùi của nồi thịt kho, chứa đựng bên trong là sự dày công chuẩn bị của bà và mẹ, là những yêu thương không nói thành lời, tất cả được gửi gắm đến những đứa con qua hương vị thân thương mỗi mùa Tết.[hoasen]Bài: Winlinh Ảnh: Minh Tú
Trong đời sống người Việt, nén hương là biểu tượng của lòng thành kính và sự kết nối tâm linh bền bỉ qua nhiều thế hệ. Nhắc đến cây hương và tục thắp hương, hẳn mỗi người đều cảm thấy trân trọng bởi đó là biểu tượng của lòng thành kính và có ý nghĩa kết nối tâm linh thiêng liêng. Với người Việt Nam, thắp hương là một phần nghi thức trong phong tục, tín ngưỡng thờ cúng bao đời. Đối với nhiều gia đình, cây hương luôn hiện hữu trên bàn thờ Gia tiên, bàn thờ Thần tài, bàn thờ Thổ công, bàn thờ Phật... vào những dịp giỗ chạp, ma chay, lễ tết, ngày rằm mùng một... Ta thắp hương để tỏ bày tỏ lòng thành với tiên tổ; để xin phù hộ cho bản thân và gia đình sức khỏe, sung túc, bình an; để gửi gắm ước mơ mong cầu sẽ sớm thành hiện thực. Và như thế, nén hương đã mang một giá trị lớn lao hơn, là điểm tựa tinh thần giúp con người sống thiện lương và hướng tới những giá trị tốt lành, cao đẹp. [caption id="attachment_421427" align="aligncenter" width="2560"]
Sắc đỏ rực rỡ của những bó chân hương đang được phơi khô[/caption]
Nói về nghề làm hương thì trên khắp dải đất Việt đâu đâu cũng có. Nhưng để đưa nghề làm hương trở thành nghề truyền thống, đưa người làm hương trở thành nghệ nhân thì không phải ở đâu cũng làm được như ở làng nghề Thủy Xuân (Huế), Nùng An (Cao Bằng) và Quảng Phú Cầu (Hà Nội).
Làng hương Thủy Xuân thuộc phường Thủy Xuân, cách trung tâm thành phố Huế khoảng 07 km về phía Tây Nam. Trên tuyến đường thăm đồi Vọng Cảnh và lăng Tự Đức, du khách đừng quên ghé ngôi làng có bề dày lịch sử hơn 700 năm để xem người Huế giữ nếp nghề xưa qua nghề làm hương truyền thống. Các nghệ nhân làm hương hoàn toàn theo phương pháp thủ công. Họ sử dụng nguyên liệu thuần tự nhiên như quế, trầm, hồi, bạch đàn, sả… để làm bột hương, vì thế hương có mùi thơm dịu, tàn đều và không khói khét. Hương nơi đây có mùi thơm và tinh chất đặc trưng riêng, như hương trầm thì thơm bền, hương quế hay hồi thì thơm nồng, còn hương nụ thì thơm dịu. Ở mỗi công đoạn, từ lúc vót tăm, trộn bột đến lúc se hương và phơi hương, nghệ nhân đều đặt trọn cả tâm huyết để có thể tạo ra sản phẩm ở mức hoàn hảo nhất. Công đoạn se hương thường được du khách mong muốn trải nghiệm nhất bởi họ rất thích thú khi thấy các nghệ nhân se hương thủ công nhanh thoăn thoắt mà lại rất đều tay. Điểm thu hút của làng hương Thủy Xuân không chỉ là danh tiếng của một làng nghề mà còn bởi cảnh sắc hiếm có khi giữa không gian trầm mặc cổ kính của đất cố đô có hàng ngàn bông hoa hương đang xòe bung rực rỡ làm mê hoặc lòng người.
[caption id="attachment_421432" align="aligncenter" width="2560"]
Du khách làng hương Thủy Xuân[/caption]
Nếu đến khu vực miền núi phía Bắc, bạn có thể ghé làng hương Nùng An (xóm Phja Thắp, xã Quảng Uyên, tỉnh Cao Bằng) để xem lối làm hương truyền thống đã tồn tại hàng trăm năm của đồng bào nơi đây. Quy trình làm hương ở đây khá khác biệt so với ở dưới xuôi. Để làm ra cây hương, người Nùng An lấy thân cây mai (tiếng Tày gọi là “mạy mười”) cắt thành từng khúc dài chừng 40 cm rồi chẻ thành tăm hương và phơi khô. Sau đó nhúng vào nước pha với bột lá cây bầu hắt để tạo chất kết dính, rồi đem lăn trên bột hương cho bột bám dính tròn đều trên thân tăm. Nguyên liệu làm nên bột hương ngoài lá cây bầu hắt còn có vỏ cây gạo, vỏ cây nghiến đỏ, cây thung, cây mạy khảo và mùn cưa từ gỗ thân mềm, nên hương khi thắp lên có mùi thơm tự nhiên và cháy rất đượm. Sau công đoạn lăn bột là đến công đoạn nhuộm chân hương bằng phẩm màu tự nhiên được làm từ nước của lá cây chăm che, tạo cho chân hương màu đỏ, màu hồng đẹp mắt. Đặc biệt bà con nơi đây có lối phơi hương độc đáo, họ đem hương cắm vào các ống trụ tròn như ống tre hoặc ống trụ đúc xi măng sau đó đem phơi khô nơi đường làng, quanh sân nhà sàn hay trên đồng lúa sau mùa thu hoạch. Lối phơi hương này thể hiện sự nâng niu của họ đối với từng que hương mà họ đã bao tâm sức làm ra không quản mưa nắng. Với người Nùng An, nghề làm hương không chỉ đơn thuần là kế sinh nhai mà còn là nếp sống, là bản sắc văn hóa giúp họ kết nối sâu sắc hơn với tín ngưỡng tâm linh của đồng bào mình.
[caption id="attachment_421426" align="aligncenter" width="2560"]
Chẻ tăm hương[/caption]
Nếu đến Hà Nội, bạn hãy ghé thăm xã Quảng Phú Cầu để chiêm ngưỡng ngôi làng có bề dày hơn 100 năm làm hương truyền thống với các thôn tiêu biểu như Đạo Tú, Cầu Bầu, Phú Lương Thượng, Xà Cầu... Để làm ra những chiếc tăm hương thẳng đều đẹp, người dân nơi đây chọn những cây vầu, cây nứa đạt tiêu chuẩn để chẻ tăm. Về thành phần bột hương, họ dùng các nguyên liệu thuần tự nhiên như trầm, tùng, trắc, hoắc hương, cây bài, than xoan, hoa hồi, quế chi, quy đầu, bạch chỉ, nhựa cây trám, củ, rễ... vừa có mùi thơm dễ chịu, vừa tốt cho sức khỏe khi sử dụng. Làng có nhiều loại hương đa dạng phục vụ các nhu cầu và sở thích khác nhau như hương tăm, hương nén, hương vòng, hương đen (làm từ nhựa trám)... được người dân nhiều nơi tin dùng. Giờ đây, không còn thấy hình ảnh người dân làm hương theo quy trình hoàn toàn thủ công như trước, họ đã có máy móc công nghệ giúp sức để đẩy nhanh tiến độ và tạo ra sản phẩm chất lượng đều đẹp hơn, cho hương được về với muôn nhà và tỏa thơm khắp nẻo. Làng hương Quảng Phú Cầu nay đã trở thành điểm thu hút du lịch nổi tiếng, được du khách trong và ngoài nước yêu thích ghé thăm và chụp rất nhiều ảnh để lưu lại vẻ đẹp độc đáo của một làng nghề ven đô Hà Nội.
[caption id="attachment_421428" align="aligncenter" width="2560"]
Quảng Phú Cầu là làng nghề nổi tiếng cho du khách tìm hiểu nghề làm hương truyền thống[/caption]
Khi nén hương thắp lên, ta thấy như có sự kết nối giữa quá khứ với hiện tại, giữa cõi âm với cõi dương, giữa tiền nhân với con cháu và giữa cả ta với phần tâm thức của chính mình, làm cho ta tin rằng, lòng thành sẽ được chứng giám, lời khấn cầu sẽ được linh nghiệm nhờ sự dẫn truyền kỳ diệu của những nén tâm hương.[hoasen]
Hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng dịch vụ, Vietnam Airlines mang đến trải nghiệm bay được thiết kế xoay quanh các giác quan của mỗi hành khách. Từ thị giác với không gian khoang bay đậm sắc xuân và tà áo dài truyền thống, thính giác với những giai điệu mùa xuân, vị giác qua các suất ăn Tết đặc trưng, khứu giác với mùi hương thương hiệu “Nhã” đến xúc giác được hoàn thiện bằng sự thoải mái của ghế ngồi, SkySofa và các dịch vụ hướng đến gia đình, trẻ nhỏ. Tất cả cùng hòa quyện mang đến hành trình bay không chỉ an toàn, tiện nghi mà còn giàu cảm xúc và bản sắc văn hóa.
Ngay từ khu vực check-in, những chuyến bay xuân đã hiển thị trên màn hình khu vực làm thủ tục báo hiệu cho những hành trình năm mới rạng rỡ chuẩn bị bắt đầu. Mùa Tết Bính Ngọ 2026 được nối dài bằng những chuyến bay an toàn.
Trong khoang hành khách, không khí Tết đã được đội ngũ tiếp viên tỉ mỉ chuẩn bị trong từng chi tiết trang trí. Những nhành hoa đào, sắc hoa xuân rực rỡ cùng hình ảnh linh vật năm Bính Ngọ được bài trí khéo léo trên khoang bay, tạo nên điểm chạm thị giác ấm áp và gần gũi. Sự chăm chút trong từng đường nét không chỉ làm bừng sáng không gian, mà còn mang đến cảm giác thân thuộc như một góc xuân nhỏ giữa tầng mây.
Hệ thống giải trí được Vietnam Airlines cập nhật các bản nhạc xuân và những thước phim ngắn về phong tục tập quán ngày Tết của Việt Nam giúp hành khách cảm nhận rõ hơn vị Tết, vị Nhà.
Sắc xuân hiện hữu trên từng trang Tạp chí Heritage, nơi hành khách có thể khám phá những câu chuyện văn hóa, du lịch và phong tục ngày Tết Việt Nam, góp phần làm phong phú thêm trải nghiệm bay trong những ngày đầu năm mới.
Trên các chuyến bay Tết, tiếp viên Vietnam Airlines khoác lên mình bộ sưu tập áo dài “Mã Xuân Hồng” của nhà thiết kế La Sen Vũ mang sắc xuân dịu dàng và tinh thần Tết cổ truyền, tạo nên hình ảnh duyên dáng, giàu cảm xúc giữa bầu trời những ngày đầu năm mới.
Chia sẻ về ý tưởng thiết kế bộ sưu tập áo dài năm nay, nhà thiết kế La Sen Vũ gửi gắm thông điệp: “‘Mã Xuân Hồng’ là lời chúc an lành và khởi sắc đầu năm, gửi gắm mong ước về những hành trình thuận lợi và thành công trong năm Bính Ngọ 2026.”
Hoạt động trình diễn áo dài trên chuyến bay là dấu ấn mở màn cho chuỗi hoạt động hưởng ứng Lễ hội Áo dài Thành phố Hồ Chí Minh năm 2026, nằm trong khuôn khổ thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện giai đoạn 2023 - 2027 giữa Vietnam Airlines và địa phương, qua đó khẳng định vai trò đồng hành của Hãng trong các sự kiện văn hóa - du lịch quy mô quốc gia.
Sắc màu rực rỡ của những tà áo dài “Mã Xuân Hồng” lan tỏa khắp khoang bay, với họa tiết uốn lượn tinh tế, hòa cùng từng bước catwalk nhẹ nhàng của tiếp viên Vietnam Airlines không chỉ mang đến dấu ấn thị giác đặc biệt, mà còn chạm đến cảm xúc, để mỗi hành khách cảm nhận rõ hơn tinh thần Tết Việt đang hiện hữu giữa bầu trời.
Vietnam Airlines mang hương vị Tết đến gần hơn với mỗi hành khách qua những món ăn, nơi vị giác được đánh thức qua hương vị quen thuộc của bánh chưng, xôi gấc, thịt đông… Mỗi món ăn được các đầu bếp của Vietnam Airlines chăm chút trong từng khâu chế biến và trình bày. Tất cả hòa quyện, tạo nên một bữa tiệc ẩm thực Tết ấm áp giữa những tầng mây.
Thưởng thức những suất ăn Tết ngay trên độ cao 10.000 mét, hành khách Nguyệt Quỳnh (26 tuổi, sống tại Hà Nội) xúc động chia sẻ: “Giữa bầu trời những ngày đầu năm, được thưởng thức hương vị Tết quen thuộc khiến tôi có cảm giác như đang ở nhà. Không chỉ là một bữa ăn, đó là cả không khí sum vầy và sự quan tâm chu đáo mà Vietnam Airlines dành cho hành khách.”
Nhân dịp năm mới, hành khách của Vietnam Airlines còn nhận được những món quà tặng thương hiệu ý nghĩa, trong đó có mùi hương “Nhã”, dấu ấn tinh tế góp phần lưu giữ cảm xúc về một hành trình đậm đà bản sắc Việt.
Là một hành khách nước ngoài, hành khách Olive (Quốc tịch Úc) bày tỏ ấn tượng sâu sắc qua cách Hãng Hàng không Quốc gia Việt Nam chào đón hành khách trên chuyến bay. Cô chia sẻ: “Chuyến đi này thực sự vượt ngoài mong đợi của tôi. Từ những bộ đồng phục với màu sắc ấn tượng của phi hành đoàn đến sự tử tế, chuyên nghiệp của các tiếp viên, mọi thứ đều để lại dấu ấn đặc biệt. Tôi cũng rất bất ngờ trước món quà nhỏ từ hãng, không chỉ đẹp mà còn có mùi hương dễ chịu. Có thể nói, Việt Nam là một trong những đất nước hiếu khách nhất mà tôi từng gặp.”
Mỗi món quà gửi trao là một lời chúc năm mới bình an, tròn đầy, hạnh phúc từ Vietnam Airlines dành đến khách hàng. Và hơn cả, mỗi món quà còn là sự tri ân sâu sắc mà Hãng dành tới những hành khách đã tin tưởng lựa chọn và đồng hành cùng Vietnam Airlines.
Bức tranh Tết trên những tầng mây của Vietnam Airlines được hoàn thiện bởi nụ cười hạnh phúc và niềm rạng rỡ của các hành khách cùng sự tận tâm, chuyên nghiệp của phi hành đoàn, tạo nên không khí xuân ấm áp trong từng hành trình đầu năm.
Thông qua chuỗi hoạt động được chăm chút từ mặt đất đến trên không, Vietnam Airlines mang đến cho hành khách trải nghiệm bay trọn vẹn với đầy đủ năm giác quan được đánh thức từ không gian, âm nhạc, ẩm thực, mùi hương đến những khoảnh khắc cảm xúc đáng nhớ.
Mỗi chuyến bay không chỉ kết nối điểm đến, mà còn là hành trình lan tỏa văn hóa, nâng tầm dịch vụ và khẳng định cam kết của Hãng hàng không Quốc gia Việt Nam trong việc mang đến trải nghiệm bay tinh tế, giàu bản sắc và tiệm cận các chuẩn mực quốc tế.[hoasen]
Vẻ đẹp tinh khôi của sen khiến con người như được bước vào miền tĩnh lặng của tâm tưởng. Ảnh: Phúc Lê[/caption]
Khi sen vào mùa, cả không gian miền nước khoác lên mình sắc hồng – trắng dịu nhẹ, đan xen cùng màu xanh non của lá và màu trầm của những con xuồng gỗ cũ. Ở đó, sen không chỉ là một loài hoa, mà là ký ức, là sinh kế, là một phần đời sống bền bỉ của người dân vùng hạ lưu sông Vàm Cỏ.
[caption id="attachment_416857" align="aligncenter" width="1280"]
Con người và sen hòa nhịp trong khoảnh khắc lao động tạo nên một bức tranh sống động từ trên cao. Ảnh: Phúc Lê[/caption]
Buổi sớm, khi sương còn vương trên cánh sen, những chiếc xuồng nhỏ bắt đầu rẽ nước. Người hái sen cúi mình giữa mênh mang, đôi tay quen thuộc với từng nhịp cắt, nhịp gom. Không cần lời nói, bản hòa âm của miền sông nước chính là nhịp chèo, nhịp thở và nhịp nước.
Nhìn từ trên cao, những con thuyền kết hoa sen uốn lượn thành hình mềm mại trên mặt nước, vừa tự nhiên, vừa như một sắp đặt nghệ thuật mà thiên nhiên và con người cùng hòa điệu.
[playlist type="video" ids="416881"]
Sen không rực rỡ theo cách choáng ngợp. Vẻ đẹp của sen nằm ở sự bền bỉ: mọc lên từ bùn, nở giữa nước, lặng lẽ nhưng đáng khâm phục. Có lẽ vì thế, sen luôn là hình ảnh được lựa chọn khi người ta nói về Việt Nam: mềm mại, kiên cường, giản dị và sâu sắc.
[caption id="attachment_416858" align="aligncenter" width="1280"]
Mùa sen rồi sẽ qua, nhưng những hình ảnh về cánh sen, con thuyền, người hái sen và dáng người lặng im giữa không gian mênh mang còn ở lại. Ảnh: Phúc Lê[/caption]
Những thiết kế mang cảm hứng từ sen của La Sen Vũ được đặt vào bối cảnh miền nước, không nhằm tạo sự đối lập, mà để tôn lên vẻ đẹp sẵn có của cảnh sắc và đời sống bản địa. Hình ảnh Dylan Khải Nguyễn hiện diện lặng lẽ giữa không gian ấy, như một điểm nhấn đương đại vừa đủ. Không phô diễn, không chiếm lĩnh khung hình, con người ở đây chỉ đóng vai trò kết nối – để thiên nhiên và văn hóa bản địa tiếp tục là nhân vật chính của câu chuyện.[hoasen]
[caption id="attachment_416856" align="aligncenter" width="854"]
Mùa sen rồi sẽ qua, nhưng những hình ảnh về cánh sen, con thuyền, người hái sen và dáng người lặng im giữa không gian mênh mang còn ở lại. Ảnh: Hưng Nguyễn[/caption]
[caption id="attachment_416855" align="aligncenter" width="854"]
Người mẫu Dylan Khải Nguyễn trong thiết kế của La Sen Vũ. Ảnh: Hưng Nguyễn[/caption]
Bích Ngọc
Mồng Một Tết ở Huế mở ra bằng một nhịp điệu rất riêng: thanh tịnh nhưng vẫn phảng phất sự rộn ràng của kinh đô vàng son một thủa. Giữa muôn ngàn loài hoa rực rỡ của mùa xuân, Huế bước vào năm mới bằng những nghi thức truyền thống nhẹ nhàng được người dân bản địa trân trọng giữ gìn qua năm tháng, đồng thời cũng giao thoa khéo léo với đời sống hiện đại. [caption id="attachment_421419" align="aligncenter" width="1500"]
Hoa mai - hoa xuân rực rỡ nở trong vườn nhà và được trưng bày trên các con phố ở Huế. Ảnh: Nguyễn Phúc Bảo Minh[/caption]
Sáng mồng Một - cầu một năm mới bình an
Sáng mồng Một ở Huế thường bắt đầu sớm từ khoảng 6 giờ sáng. Thời tiết đầu năm luôn có hơi sương bảng lảng và chút ít cơn mưa phùn mà người Huế nói chắc như đinh đóng cột “Trời như Tết”. Người Huế dậy sớm, sửa soạn áo dài, trẻ con thì diện áo quần mới, xem hướng xuất hành đầu năm rồi đi lễ chùa hoặc tảo mộ đầu năm. Không khí trong veo, se lạnh, những con đường sạch sẽ sau đêm giao thừa tạo cảm giác như thành phố vừa được gột rửa để bước sang một chu kỳ mới.
Sau khi đi lễ, nhiều người Huế giữ thói quen mua trầu cau như một cách xin lộc đầu năm. Những gánh trầu cau nhỏ ven đường vẫn sẵn sàng chờ đợi từ rất sớm, lá trầu xanh mướt, cau tươi được têm vôi đỏ gọn gàng. Việc mua trầu cau đầu năm không chỉ là một hành động mang tính biểu tượng của may mắn, mà còn là lời chúc cho sự gắn kết, thuận hòa trong gia đình và các mối quan hệ trong năm mới.
Cũng trong buổi sáng mồng Một, vài người sẽ có thói quen tìm một vài gánh bánh đúc mật quen để cầu may mắn. Loại bánh dân dã này thường được bán từ khoảng 23 tháng Chạp - khi người dân chuẩn bị rước ông Táo - cho đến hết tháng Hai âm lịch, đôi khi kéo dài sang tận tháng Năm. Người Huế tin rằng sắc xanh tươi và vị ngọt ngào của bánh sẽ mang lại may mắn đầu năm.
[caption id="attachment_421418" align="aligncenter" width="1000"]
Người Huế ăn bánh đúc mật đầu năm để cầu may. Ảnh: Phùng Kiên/Kenh14[/caption]
Mồng Một ăn chay: khởi đầu năm mới bằng sự an lành
Một điểm đặc biệt của mồng Một Tết ở Huế là nhiều người chọn ăn chay để bắt đầu năm mới. Ảnh hưởng từ truyền thống Phật giáo lâu đời, nhiều gia đình ăn chay vào ngày rằm và mồng Một hằng tháng; riêng mồng Một Tết, việc này càng được xem như cách khởi đầu năm mới trong sự thanh tịnh và an lành.
[caption id="attachment_421423" align="aligncenter" width="764"]
Các nhà hàng chay đông khách ngày mồng 1 Tết. Ảnh: Bích Ngọc[/caption]
Ngay từ sáng sớm, các nhà hàng chay, quán chay ven đường trong thành phố vẫn mở cửa. Tô bún chay nóng hổi, đĩa bánh bèo chay thanh nhẹ, hay mâm cơm chay đủ vị trở thành lựa chọn của nhiều gia đình trước khi bắt đầu những chuyến du xuân.
Đại Nội mở cửa: mồng Một của ký ức và hiện tại
Đây là một trong những nét riêng của Huế mà khó nơi nào ở Việt Nam có được, bởi các di tích thuộc Quần thể Di tích Cố đô sẽ mở cửa miễn phí vào ngày mồng Một. Từ khoảng 9 giờ sáng, sau khi đi lễ chùa và xông đất, nhiều gia đình chọn vào Đại Nội, Hoàng thành Huế để du xuân.
[caption id="attachment_421420" align="aligncenter" width="1491"]
Đại Nội là điểm du xuân không thể bỏ qua của người Huế. Ảnh: Nguyễn Phúc Bảo Minh[/caption]
Không gian Hoàng thành trong ngày đầu năm vừa trang nghiêm vừa rộn ràng. Tiếng trống lân vang lên trước Ngọ Môn, những đoàn múa lân rực rỡ sắc màu di chuyển qua các sân điện. Du khách và người dân cùng dạo bước trong không gian từng là trung tâm quyền lực của triều Nguyễn, thậm chí còn có dịp bước vào một ngôi cổ tự nằm trong khuôn viên Hoàng cung để xin xăm (xin quẻ) cầu may cho năm mới.
Bên cạnh các màn biểu diễn nghệ thuật cung đình, nhiều trò chơi Tết xưa được tái hiện: đầu hồ, thả thơ, bài vụ và đặc biệt là xăm hường. Những hoạt động này không chỉ mang tính trình diễn, mà còn khơi dậy một không khí Tết hoàng cung - nơi truyền thống được sống lại trong đời sống đương đại.
[caption id="attachment_421422" align="aligncenter" width="1582"]
Nếu thắng các trò chơi, người chơi sẽ được cho chữ - những lời chúc an lành cho năm mới. Ảnh: Nguyễn Phúc Bảo Minh[/caption]
Xăm hường: tiếng xúc xắc của khát vọng khoa bảng
Trong số các trò chơi truyền thống của người Huế vào dịp Tết đến, xăm hường hay còn gọi là đổ xăm hường mang một vị trí đặc biệt. Xuất hiện từ khoảng thế kỷ XVII, trò chơi này ban đầu phổ biến trong chốn cung đình, sau lan rộng ra dân gian và trở thành thú vui quen thuộc mỗi dịp Tết Nguyên đán.
Xăm hường sử dụng sáu con xúc xắc và hệ thống thẻ thưởng mang tên các học vị khoa cử: tú tài, cử nhân, tiến sĩ, hội nguyên, bảng nhãn, trạng nguyên. Người chơi gieo xúc xắc để nhận thẻ; ai “đổ trạng” sẽ là người gặp đại cát trong năm mới. Nhưng giá trị của xăm hường không nằm ở thắng thua. Trò chơi phản ánh khát vọng khoa bảng của người Huế xưa - vùng đất từng là trung tâm học thuật của cả nước. Trong từng lượt gieo xúc xắc là ước mong học hành hanh thông, công danh thuận lợi, con cháu đỗ đạt.
Ngày nay, khi xăm hường được tổ chức trong Đại Nội mỗi dịp Tết, tiếng xúc xắc vang lên không chỉ gợi nhớ quá khứ mà còn kết nối các thế hệ. Trẻ nhỏ, người lớn, du khách cùng ngồi lại, chia sẻ một trò chơi tưởng chừng giản dị nhưng chứa đựng nhiều lớp nghĩa văn hóa.
[caption id="attachment_421417" align="aligncenter" width="1440"]
Cả nhà cùng chơi xăm hường. Ảnh: Bích Ngọc[/caption]
Mồng Một Tết ở Huế vì thế luôn mang hai sắc thái song hành: thanh tịnh và rộn ràng. Thanh tịnh trong những nghi lễ đầu năm, trong bữa cơm chay, trong bước chân đi lễ chùa. Rộn ràng trong tiếng múa lân, trong dòng người du xuân Đại Nội, trong tiếng cười quanh những ván xăm hường, bài vụ, đầu hồ.
Giữa dòng chảy hiện đại, Huế vẫn là Huế bởi thành phố này luôn giữ được nhịp sống riêng cho ngày đầu năm.[hoasen]Mộc Xuân
“Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi”, một phong tục lặng lẽ, giản dị, nhưng gói trong đó là cả một cách nhìn về thời gian, về đời sống, về cách con người mở ra và khép lại một vòng năm, như xuân - hạ - thu - đông rồi… lại xuân! Muối: triết lý của tình nghĩa mặn mà, sự chắt chiu no đủ Những ngày đầu xuân năm mới, Mồng 2, mồng 3… khi phố xá còn thưa người, đôi khi vẫn nghe tiếng rao bán muối đi qua những con ngõ nhỏ. Không vồn vã, không mời chào rôm rả. Người mua cũng không mua nhiều, chỉ một bát nhỏ, một túi con, đủ để cầm trong tay. Có nhà còn giữ thói quen không gạt ngang miệng bát, để muối vun lên đầy đặn, như một lời chúc âm thầm cho năm mới tròn đầy, không hụt thiếu. Muối - thứ gia vị giản dị của bữa ăn thường ngày - bước sang ngày đầu năm lại mang theo một ý nghĩa khác. Vị mặn của muối được hiểu là vị mặn của tình thân, của sự gắn bó, của những mối quan hệ cần được giữ gìn để không nhạt phai giữa dòng đời nhiều đổi thay. [caption id="attachment_421413" align="aligncenter" width="2560"]
Vị mặn của muối được hiểu là vị mặn của tình thân, của sự gắn bó, của những mối quan hệ cần được giữ gìn để không nhạt phai giữa dòng đời. Ảnh: Mộc Xuân[/caption]
Trong quan niệm dân gian, muối còn là biểu tượng của sự tinh khiết, của việc thanh tẩy, của mong muốn năm mới bước vào với những điều trong trẻo. Một nhúm muối nhỏ được đặt nơi góc bếp, cạnh hũ gạo, không phải để phô trương, mà để nhắc nhớ rằng ấm no không đến từ sự dư thừa, mà từ sự đủ đầy. Mua muối đầu năm là một cách tin rất hiền rằng sự mặn mà sẽ giữ con người ở lại bên nhau, rằng biết chắt chiu từ những điều nhỏ bé sẽ giúp năm dài thêm vững vàng.
Ngày xưa, khi muối còn là thứ quý, việc mua muối đầu năm còn mang theo lời nhắc về sự tiết kiệm, về cách sống biết dè sẻn để dành cho những điều quan trọng hơn. Nhưng ngay cả khi muối đã trở nên sẵn có, ý nghĩa ấy vẫn còn nguyên. Bởi điều người ta giữ lại không phải là vật chất, mà là triết lý sống ẩn sau hạt muối trắng khô, giản dị mà sâu.
Vôi trắng cho những ngày khép năm
Nếu muối là điểm mở của vòng năm, thì vôi lại là dấu khép.
Những ngày cuối năm ở miền Bắc thường có một thứ ánh sáng rất riêng. Nắng hanh, nhạt, hơi vàng, rơi xuống những bức tường cũ làm lộ ra từng vết thời gian. Chính vào lúc ấy, ở nhiều làng quê xưa, người ta lại mua vôi về quét lại tường nhà.
Tiếng chổi quét vôi xoèn xoẹt, mùi vôi mới ngai ngái, màu trắng sáng dần lên trên nền tường cũ, đó từng là một phần rất quen của những ngày giáp Tết. Ngôi nhà sau một năm mưa nắng được trả lại vẻ tươm tất. Những vết ố, những mảng rêu, những dấu tay của tháng ngày dần bị phủ đi bởi một lớp trắng mới. Màu trắng của vôi phủ lên những bức tường cũ, xóa đi những dấu vết thời gian, khiến căn nhà như được thở lại, được nhẹ đi sau một năm dài. Đó không chỉ là việc sửa sang vật chất, mà còn là một cách dọn dẹp tinh thần, bỏ bớt cái cũ, cái xấu, cái nặng nề để chuẩn bị bước sang một vòng năm khác.
Ngày nay, ít ai còn quét vôi tường như trước. Nhà cửa hiện đại đã đổi thay, vật liệu cũng khác đi. Nhưng ý niệm làm mới không gian sống, làm sạch lại đời sống tinh thần thì vẫn còn đó. “Cuối năm mua vôi” vì thế không chỉ là câu chuyện của một thứ vật liệu, mà là lời nhắc về việc biết khép lại, biết buông xuống, biết dọn dẹp lòng mình trước khi bước sang năm mới.
[caption id="attachment_421412" align="aligncenter" width="1200"]
Vôi trắng cho những ngày khép năm. Ảnh: Internet[/caption]
Muối và vôi - cả hai đều mang sắc trắng. Nhưng đó là hai sắc trắng ở hai đầu thời gian. Muối trắng và nhỏ, cầm trong tay, đi vào bữa ăn, đi vào cơ thể. Vôi trắng và rộng, trải ra trên tường, bao lấy không gian sống. Một thứ giữ ấm bên trong, một thứ làm sáng bên ngoài. Hai sắc trắng, hai cách chạm vào đời sống, nhưng cùng chung một ý niệm: làm cho mọi thứ trở nên sạch sẽ hơn trước khi bước sang một vòng mới. Muối mở đầu năm bằng vị mặn của nghĩa tình, của sự gắn bó, của mong muốn ấm no. Vôi khép lại năm bằng sự tươi mới, bằng việc gột bỏ những điều cũ để chuẩn bị cho một chu kỳ khác. Hai thứ nhỏ bé ấy, đặt ở hai đầu năm, tạo thành một vòng tròn khép mở - như cách người xưa nhìn thời gian không phải là đường thẳng, mà là một vòng quay có thể bắt đầu lại.
Phong tục ấy không mang màu sắc mê tín. Nó chỉ là một cách tin rất đời thường, gắn chặt với nhịp sống và tâm thức người Bắc. Tin rằng sự sạch sẽ mở đường cho điều mới. Tin rằng sự mặn mà giữ con người ở lại bên nhau. Tin vừa đủ để lòng an, để đời sống có chỗ dựa tinh thần, mà không cần đến những lời cầu xin phô trương.
Giữa sắc đỏ của hoa đào, giữa hương trầm bảng lảng trên ban thờ, giữa vị ngọt của mứt Tết và tiếng cười sum họp, hai sắc trắng ấy vẫn lặng lẽ đứng ở hai đầu năm. Một sắc trắng để mặn mà đi tiếp, một sắc trắng để sạch sẽ mà bắt đầu lại. Và chính sự lặng lẽ ấy làm nên chiều sâu của Tết: không ồn ào, nhưng bền bỉ, thấm lâu như vị muối, như lớp vôi trắng còn in lại trong ký ức nhiều thế hệ.[hoasen]Mộc Xuân
Đi lễ lúc giao thừa - đi lễ lúc sang canh, với người Bắc, là chuyến đi đầu tiên của năm - đi để đón khí mới, hưởng tiết trời đầu xuân, và đặt những bước chân đầu năm vào chỗ an lành. [caption id="attachment_421407" align="aligncenter" width="1167"]
Khoảnh khắc vừa sang canh, sân chùa còn đẫm sương, tiếng chuông ngân chậm như đánh dấu bước chuyển rất khẽ của đất trời. Ảnh: VietnamPlus[/caption]
Trong cảm thức dân gian, giao thừa không chỉ là đổi ngày, đổi tháng. Đó là lúc đồng hồ vừa bước sang con số đầu tiên của năm mới, khi những chùm sáng pháo hoa giao thừa còn rực sáng, khi năm cũ vừa lùi lại phía sau, còn năm mới thì vừa kịp đặt chân xuống mặt đất. Đó là lúc trời đất đổi khí, con người đổi vận, lòng người cũng tự nhiên muốn đổi theo. Bởi thế, từ bao đời nay, vào thời khắc ấy, nhiều gia đình không chọn chỉ ở nhà, có một thói quen đã thành nếp: bước ra ngoài, đi đến một nơi linh thiêng, để đón lấy phần đầu tiên của năm mới.
Đêm đầu năm thường lạnh vừa đủ. Người ta mặc áo mới, chỉnh lại khăn, sửa sang đầu tóc, rồi bước ra ngõ. Không phải để đi xa, chỉ là đi đúng vào khoảnh khắc năm mới vừa sang, để được đứng giữa trời đất đang giao mùa, để cảm nhận bằng chính bước chân mình rằng một vòng thời gian vừa khép lại, một vòng khác vừa mở ra.
[caption id="attachment_421409" align="aligncenter" width="833"]
Hương khói mỏng quyện trong gió lạnh đầu xuân, gương mặt ai cũng sáng lên bởi niềm tin rất hiền của đêm đầu năm. Ảnh: Dân Trí[/caption]
Trên con đường dẫn đến chùa, những bước chân đi song song trong đêm. Gặp người lạ cũng thấy thân. Một ánh nhìn, một cái gật đầu, một nụ cười nhẹ. Câu nói quen thuộc bật ra rất tự nhiên: “Chúc mừng năm mới.” Không cần biết tên nhau, không cần hỏi chuyện gì nhiều, chỉ cần biết rằng đang cùng đứng trong một thời khắc rất đặc biệt - khi cả đất trời vừa đổi năm.
Trước sân chùa, sân đình, hương khói quyện vào sương đêm. Chuông ngân chậm, từng tiếng rơi vào khoảng lặng. Người thắp hương, chắp tay, khấn rất ngắn. Đầu năm, lời khấn không cầu nhiều. Chỉ mong nhà yên, người khỏe, việc thuận, lòng an. Có người xin một cành lộc nhỏ - một nhánh non vừa nhú, còn đẫm sương, mang về như mang theo mầm sinh khí của năm mới. Có nơi còn xin một xô nước đầu năm, múc từ giếng chùa, giếng làng. Nước trong, mát, tượng trưng cho sự sinh sôi, cho tài lộc dồi dào. Mang lộc, mang nước về nhà cũng là mang theo cảm giác rằng mình đã chạm vào điều lành ngay từ những phút đầu tiên của năm.
[caption id="attachment_421408" align="aligncenter" width="837"]
Một cành lộc non được nâng niu mang về nhà - nhánh xanh bé nhỏ nhưng chở theo ước mong mùa mới đủ đầy. Ảnh: Dân Trí[/caption]
Người đi lễ trở về là người đầu tiên đưa “khí mới” vào nhà. Hương chùa, hương đền theo chân người về, vương trên áo, trên tóc, lan vào gian nhà quen thuộc. Cánh cửa khép lại, hơi lạnh ngoài trời dần tan trong không khí ấm. Không ai nói thành lời, nhưng trong lòng đều có một niềm tin rất rõ: năm mới đã được mở bằng một bước đi tốt.
Phong tục đi chùa lúc giao thừa của người Bắc không nằm ở hình thức, mà nằm ở cảm thức. Đi để đánh dấu một sự bắt đầu. Đi để tự nhắc mình bước chậm lại trong khoảnh khắc hiếm hoi của năm. Đi để đứng giữa trời đất đang đổi mùa, nghe tiếng chuông, nghe hơi thở của gió, nghe chính nhịp tim mình đập cùng thời gian.
[caption id="attachment_421406" align="aligncenter" width="1168"]
Người dân mặc áo ấm đêm giao thừa, lặng lẽ chắp tay cầu nguyện, gửi vào năm mới một lời cầu an. Ảnh: VietnamPlus[/caption]
Người bước ra ngõ, đi chùa, đi đền, về đình - mang theo một nén hương, một cành lộc, một lời chúc rất khẽ. Trong khoảnh khắc ấy, năm mới không đến bằng tiếng động lớn, mà đến bằng bước chân người. Nhẹ, hiền, và đủ để lòng tin rằng điều tốt đẹp đã kịp ghé qua ngay từ phút đầu tiên của năm.[hoasen]Mộc Xuân
Ở Bắc Bộ, Tết quẩn trong hương mùi già chiều cuối năm - một mùi hương đi qua bao mùa đông, vẫn đủ sức làm dịu lòng người. Một mùi hương mà, dù đi xa đến đâu, chỉ cần thoáng ngửi thấy cũng biết: mình đang đứng rất gần nhà, rất gần Tết. Xế chiều hai chín, ba mươi Tết, thứ nắng cuối đông - đầu xuân nghiêng rất nhẹ qua mái ngói. Không rực rỡ cũng chẳng chói chang, chỉ là lớp nắng mỏng, hanh và lạnh, như có pha chút sương. Cái nắng ấy khác hẳn nắng phương Nam, không vàng rực mà dịu nhẹ, đủ để thấy hơi rét còn vương trên đầu ngõ. Người ta kéo lại cổ áo, chạm tay vào lan can vẫn còn mát lạnh, trong tâm thức biết rằng mùa đông chưa kịp rời đi, còn ngày xuân đang ngập ngừng trước cửa. Tết của miền Bắc là sắc đỏ của hoa đào, là màu xanh thẫm của lá dong, là vị cay nồng của dưa hành, là hương nhang trầm ấm bay lên từ ban thờ những chiều cuối năm. Tết còn là tiếng chổi quét sân, là làn gió lạnh đi qua hiên nhà, là cái rét đủ để người ta xích lại gần nhau hơn. Và giữa rất nhiều sắc – hương – vị ấy, có một mùi Tết rất riêng, rất sâu, chỉ cần thoảng qua cũng nhận ra ngay: hương lá mùi già. [caption id="attachment_421400" align="aligncenter" width="660"]
Hương lá mùi già tiễn năm cũ đi bằng sự dịu dàng. Ảnh: Mộc Xuân[/caption]
Chiều cuối năm, trong nhiều ngôi nhà, người già vẫn nhắc con cháu một câu quen thuộc: “Ra chợ mua bó lá mùi về tắm”. Không ai bảo phải mua từ sớm mà để cận kề Tết, khi chợ đã thưa người, khi ánh nắng chỉ còn nằm lại trên những mẹt hàng. Như thể mùi hương ấy cần được mang về nhà vào đúng khoảnh khắc thời gian đang chùng xuống, khi mọi tất bật đã tạm lắng.
Ở góc chợ, người bán xếp từng bó mùi già thành hàng. Lá không còn xanh non, thân đã ngả nâu, những hạt mùi khô lách tách dưới tay. Người mua không chọn vội, cầm bó lá lên, đưa gần mũi, ngửi rất kỹ. Lá phải thơm, nhưng không gắt, phải dậy mùi, nhưng không hang, không dập, không non. Cái cách chọn lá ấy cẩn trọng như đang chọn một mùi Tết cho cả nhà.
[caption id="attachment_421403" align="aligncenter" width="1511"]
Mùi già ngoài ruộng những ngày giáp Tết – thân đã sạm nâu, hạt khô, gom lại cả một mùa hương để dành cho chiều cuối năm. Ảnh: Mộc Xuân[/caption]
Người Bắc ít khi nói lớn về niềm tin của mình. Họ tin bằng thói quen. Tin bằng những điều được lặp lại qua nhiều thế hệ. Và trong câu chuyện lá mùi, niềm tin ấy nằm ở chữ “già”.
Lá non cũng thơm, nhưng thứ hương ấy còn nhẹ, còn mỏng. Lá mùi già lại khác. Mùi của nó sâu hơn, ấm hơn, có một chút gì đó như mùi của nắng, của đất, của cả một mùa đã đi qua. Thân đã sạm, hạt đã khô, như năm cũ đã đủ đầy để khép lại. Người Bắc vẫn bảo nhau: phải là mùi già mới “rửa được năm cũ”. Không phải vì phép màu nào, mà vì hương của thời gian chỉ có thể được gột bằng một mùi hương cũng đã đi qua thời gian.
Về đến nhà, bếp được nhóm lên. Lửa đỏ, nồi nước đặt trên kiềng. Khi nước bắt đầu sôi, bó lá mùi được thả vào, vung đậy kín để “giữ hương”. Chỉ một lát sau, cả gian bếp thơm lên. Mùi không nồng, không xộc, mà ấm, dịu, len qua từng góc nhỏ. Mùi ấy bám vào vách gỗ, vào nếp áo, vào cả những câu chuyện đang dở dang. Người đứng bếp thường là người cảm nhận rõ nhất khoảnh khắc ấy. Khi nắp nồi vừa hé, làn hơi mang theo hương mùi bốc lên, họ biết, không cần ai nói — Tết đã vào nhà bằng đường khứu giác.
[caption id="attachment_421401" align="aligncenter" width="468"]
Những bó mùi già được buộc gọn nơi chợ Tết - thứ hương quen mà người Bắc mang về nhà như mang theo tín hiệu mùa xuân. Ảnh: Tiền Phong[/caption]
Tắm lá mùi là một nghi thức không có lời khấn. Không mâm cao, không lễ lớn. Chỉ là một nồi nước nóng, một chậu nhôm, vài chiếc khăn bông đã được phơi khô từ sớm. Người lớn tắm trước, trẻ con tắm sau. Mọi thứ diễn ra lặng lẽ, như một thói quen đã in vào nhịp sống.
Người mẹ gội đầu cho con bằng nước lá mùi, tay xoa nhẹ mái tóc còn vương mùi khói bếp. Người cha dội gáo nước lên vai, hơi nóng làm làn da ửng hồng. Không ai nói nhiều, chỉ nhắc nhau một câu giản dị: “Tắm cho sạch năm cũ”. Trẻ con được lau khô, mặc áo mới, ngồi co ro chờ giao thừa trong niềm háo hức rất riêng của tuổi nhỏ.
Nước nóng làm người ta nhẹ đi. Nhưng cái nhẹ ấy không chỉ nằm ở da thịt. Khi mùi lá mùi vương lại trên tóc, trên cổ áo, có cảm giác như những mệt mỏi của mười hai tháng vừa qua cũng đang lặng lẽ trôi theo dòng nước. Những buồn phiền không gọi thành tên, những vất vả chưa kịp kể, bỗng trở nên xa hơn một chút.
Có lẽ vì thế mà tắm lá mùi không phải là mê tín. Đó là một cách tin rất hiền. Tin rằng con người có thể tự làm mới mình bằng những điều giản dị. Tin rằng muốn đón điều mới thì trước hết phải gột đi những bụi bặm cũ. Không phải để quên, mà để bước sang năm khác với một tâm thế nhẹ hơn.
Mùi lá mùi lúc ấy không còn chỉ ở trong nồi nước. Nó nằm trên mái tóc trẻ con, trên tay áo người lớn, trong từng góc nhà. Một thứ hương rất nhỏ, nhưng đủ để đánh dấu ranh giới mong manh giữa “đã qua” và “sắp đến”.
Ngày nay, nhịp sống đã nhanh hơn. Nhiều gia đình không còn đun bếp củi, không còn ra chợ chiều mua từng bó mùi. Có thể là chai nước lá mùi đóng sẵn, có thể chỉ là một gói thảo mộc khô. Nhưng điều lạ là mùi hương ấy vẫn được giữ lại. Không phải vì tiện, mà vì thiếu nó, người ta thấy Tết như hụt đi một nốt trầm.
[caption id="attachment_421402" align="aligncenter" width="1707"]
Nồi nước mùi già sôi lặng trên bếp hiện đại - gian bếp đã đổi thay, nhưng mùi Tết xưa vẫn được giữ lại bằng một thói quen cũ. Ảnh: Mộc Xuân[/caption]
Ở những khu phố mới, trong những căn hộ cao tầng, vẫn có những chiều cuối năm, cửa sổ mở hé, hơi nước ấm bốc lên mang theo mùi quen cũ. Mùi hương ấy đi qua bao thế hệ, thay đổi hình thức nhưng không đổi ý nghĩa. Nó nhắc người ta nhớ rằng Tết không chỉ là bữa cỗ đầy, không chỉ là quà biếu, mà còn là khoảnh khắc con người tự rũ bỏ những gì đã cũ trong lòng.
Người Bắc tiễn năm cũ không bằng điều lớn lao, mà bằng những cử chỉ rất nhỏ: quét lại hiên nhà, thay bát hương, đun nồi nước lá mùi. Sự dịu dàng ấy khiến việc chia tay một năm trở nên nhẹ nhàng hơn, như thể mọi điều chưa trọn vẹn cũng được đặt xuống một cách tử tế.
Khi cả nhà đã thơm mùi lá mùi, chiều cũng gần tắt. Ngoài trời, ánh sáng chuyển sang màu tro nhạt. Đâu đó đã có tiếng người chúc nhau sớm, tiếng xe chở đào chạy chậm qua phố. Trong nhà, trẻ con ngồi sát nồi bánh, người lớn sửa soạn mâm cúng. Mùi hương nhang trên ban thờ, hòa vào mùi hương lá mùi thoang thoảng khắp nhà… một thứ mùi tết…
Hương lá mùi già không nói thành lời. Nó chỉ ở đó, rất khẽ, rất bền. Như một lời thì thầm mà ai cũng hiểu: năm cũ đã đi xa dần, còn năm mới thì đang đứng ngay trước ngưỡng cửa.[hoasen]
Một triển lãm đang diễn ra tại Manzi Art Space để bạn đổi gió Tết này. Ảnh: Manzi Art Space[/caption]
Tọa mình trên một con phố yên tĩnh giữa Phan Huy Ích và Hàng Bún, Manzi giống như một điểm hẹn văn hóa mang tinh thần đối thoại của các nghệ sĩ trẻ như AP Nguyễn, Bàng Nhất Linh, Bảo Vương, Bùi Quang Khiêm,... Không gian này ngoài vai trò trưng bày, nó còn được định hình như một hệ sinh thái nghệ thuật mở, nơi các triển lãm thị giác, tọa đàm, workshop, giới thiệu sách, chiếu phim, trình diễn âm nhạc và múa cùng tồn tại, đan cài và bổ trợ lẫn nhau.
Ở Manzi, nghệ thuật đương đại được đặt trong mối quan hệ trực tiếp với đời sống. Mỗi hoạt động đều hướng đến việc đưa công chúng đến gần hơn với những thực hành sáng tạo đương thời, song song mở ra các cuộc trò chuyện sâu sắc về văn hóa và nghệ thuật trong bối cảnh Việt Nam hôm nay. Không gian này lựa chọn cách tiếp cận cởi mở, khuyến khích sự tham gia và tương tác, thay vì giữ khoảng cách hàn lâm thường thấy.
Huế và giấc mơ siêu thực trên đồi Kim Sơn
Huế không chỉ có những lăng tẩm rêu phong hay những ánh hoàng lưu ly sóng ngói kinh thành. Trên đồi Kim Sơn, Lebadang Memory Space hiện lên như một điểm nhấn đặc biệt của đời sống nghệ thuật miền Trung. Đây là bảo tàng nghệ thuật đương đại tư nhân có quy mô lớn, được kiến tạo theo tinh thần hiện đại và mang bản sắc riêng hiếm thấy tại Việt Nam.
[caption id="attachment_421388" align="aligncenter" width="2048"]
Lebadang Memory Space hiện lên như một điểm nhấn đặc biệt của đời sống nghệ thuật miền Trung. Ảnh: Khám Phá Huế[/caption]
Trên diện tích hơn 16.000m², tổng thể kiến trúc và cảnh quan của bảo tàng được tổ chức như một tác phẩm nghệ thuật hoàn chỉnh. Không gian của nó đã trở thành phần kéo dài tự nhiên của sáng tạo, giúp người xem bước đi giữa các lớp hình khối, ánh sáng và thiên nhiên, cảm nhận trọn vẹn khái niệm “không gian Lê Bá Đảng” trong chiều thực tại.
Bên trong bảo tàng, đa dạng các tác phẩm từ tranh sơn dầu, không gian, tranh in đến tấn tuồng nhân loại được giới thiệu một cách chọn lọc và liên tục đổi mới. Cách trưng bày được cập nhật theo tiêu chuẩn quốc tế, cho phép mỗi lần ghé thăm là một trải nghiệm khác biệt, mở ra nhiều cách tiếp cận mới với di sản nghệ thuật của ông.
Lebadang Memory Space đồng thời là sự hiện thực hóa giấc mơ lớn lao mà cố họa sĩ từng ấp ủ: một tác phẩm nghệ thuật mênh mông, nơi con người sống cùng thiên nhiên, hướng về cảm hứng vũ trụ và những giá trị vượt khỏi giới hạn hữu hình. Ở đó, nghệ thuật không bị giới hạn trong khung tranh hay bệ tượng, mà lan tỏa trong không gian, chạm đến cảm xúc và suy tưởng của người thưởng lãm.
Chất nghệ thuật đang lớn của Đà Nẵng
Đà Nẵng mang dáng dấp của một thành phố trẻ và nghệ thuật, nơi đây cũng phản chiếu tinh thần ấy. Không chìm trong hoài niệm, không nặng tính trầm mặc mà các không gian nghệ thuật tập trung vào hiện tại và nhịp sống đang vận động không ngừng của đô thị ven biển.
[caption id="attachment_421391" align="aligncenter" width="2048"]
Một góc triển lãm “Ngựa và hoa” diễn ra vào dịp Tết tại Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng. Ảnh: Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng[/caption]
Trong bức tranh ấy, Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng giữ vai trò như một điểm tựa quan trọng, nơi người xem có thể nhận diện diện mạo mỹ thuật đương đại của miền Trung. Các bộ sưu tập và triển lãm thường xuyên giới thiệu tác phẩm của nghệ sĩ khu vực, gắn với biển, với thiên nhiên khắc nghiệt nhưng giàu sức sống, và với đời sống xã hội đang đổi thay từng ngày. Không gian trưng bày vừa đủ trang trọng để giữ khoảng lặng cần thiết, vừa đủ gần gũi để người xem dễ dàng bước vào mạch cảm xúc của tác phẩm.
Song song với bảo tàng, Đà Nẵng chứng kiến sự xuất hiện ngày càng rõ nét của các dự án nghệ thuật cộng đồng và không gian sáng tạo độc lập. Nghệ thuật rời khỏi khung tường, lan ra các không gian công cộng, quán cà phê giúp người dân và du khách có thể tiếp cận một cách tự nhiên. Những hình thức này giúp nghệ thuật trở nên sống động hơn, gắn với đời sống thường nhật, đồng thời tạo điều kiện cho các nghệ sĩ trẻ thử nghiệm và đối thoại trực tiếp với cộng đồng.
Kho báu nhân văn từ phố Hội
Hội An từ lâu đã là miền đất nuôi dưỡng nghệ thuật bằng nhịp sống chậm và ký ức văn hóa bền bỉ. Giữa lòng phố cổ, những buổi trình diễn dân gian, các phòng trưng bày nhỏ xinh và không gian sáng tạo đan xen, tạo nên một bức tranh nghệ thuật sống động nhưng đầy tĩnh tại.
[caption id="attachment_421386" align="aligncenter" width="600"]
Một góc bảo tàng Precious Heritage by Réhahn tại Hội An. Ảnh: Precious Heritage by Réhahn[/caption]
Giữa không gian phố cổ, Precious Heritage by Réhahn hiện lên như một kho lưu trữ sống động của ký ức và bản sắc Việt Nam. Đây là hành trình thị giác dẫn dắt người xem đi qua câu chuyện của 54 dân tộc anh em, được ghi lại bằng sự kiên nhẫn và thấu cảm của nhiếp ảnh gia người Pháp Réhahn. Hơn 200 bức ảnh, cùng trang phục và hiện vật truyền thống, thần thái và câu chuyện đời của từng nhân vật. Precious Heritage by Réhahn đã phản chiếu cái nhìn của một nghệ sĩ quốc tế về chiều sâu văn hóa bản địa, một cuộc gặp gỡ với con người Việt Nam trong hình hài nguyên sơ nhất, đủ để khơi dậy những rung cảm bền lâu.
Cách đó không xa, CSO Gallery mang đến một trải nghiệm nghệ thuật khác biệt khi toàn bộ “Truyện Kiều” của đại thi hào Nguyễn Du được tái hiện bằng hội họa. Những lát cắt số phận, bi kịch và vẻ đẹp của nàng Kiều hiện lên sinh động qua từng bức tranh, giúp người xem tiếp cận tác phẩm kinh điển bằng cảm xúc thị giác. Đây là nơi văn chương bước ra khỏi trang sách để tiếp tục sống, tiếp tục đối thoại với người xem hôm nay.
Bản giao hưởng đất trời của Buôn Mê Thuột và Đà Lạt
Tây Nguyên bước vào nghệ thuật bằng một con đường rất riêng, sự sáng tạo không tách khỏi thổ nhưỡng, khí hậu và đời sống bản địa. Ở vùng đất sơn cước đại ngàn, nghệ thuật không tìm cách phô diễn, mà lặng lẽ sinh ra từ đất đỏ bazan, từ nhịp cồng chiêng bên những triền đồi và sương mù giăng kín lối xứ sở mộng mơ.
[caption id="attachment_421384" align="aligncenter" width="1000"]
Bảo tàng Thế giới Cà phê như một tuyên ngôn mạnh mẽ về bản sắc và kiến trúc. Ảnh: Chí Long/Báo Lao Động[/caption]
Tại Buôn Ma Thuột, Bảo tàng Thế giới Cà phê như một tuyên ngôn mạnh mẽ về bản sắc và kiến trúc. Công trình gây ấn tượng ngay từ cái nhìn đầu tiên với những khối nhà uốn cong, lấy cảm hứng từ hình ảnh nhà dài Ê-đê và tiết tấu của sóng âm cồng chiêng Tây Nguyên. Toàn bộ không gian được bao bọc bởi đá bazan - loại vật liệu gắn chặt với lịch sử địa chất và đời sống vùng cao nguyên tạo nên cảm giác vừa nguyên sơ, vừa tinh tế.
Hướng lên cao nguyên Lâm Viên, Đà Lạt hiện ra trong làn sương mỏng và nhịp sống khoan thai. Thành phố này từ lâu đã gắn với cảm hứng sáng tạo, nhưng vài năm trở lại đây, nghệ thuật ở Đà Lạt tìm được một hình thức biểu đạt gần gũi hơn với cộng đồng thông qua dự án Phố Bên Đồi.
Tại Đà Lạt, nghệ thuật tìm thấy chỗ đứng trên những triền dốc và trong nhịp sống lặng lẽ của thành phố sương mù. Dự án Phố Bên Đồi ra đời từ triết lý “Art connects us”, coi nghệ thuật như sợi dây kết nối con người với không gian sống và với nhau. Tên gọi ấy phản ánh chính địa thế và tinh thần Đà Lạt - một đô thị nương mình vào thiên nhiên, nơi kiến trúc và cảnh quan luôn song hành.
Từ năm 2020, Creative Studio rộng 500 m² tại đồi Dinh - vị trí cao và đẹp bậc nhất thành phố đã trở thành trung tâm sáng tạo của dự án. Những bức bích họa trên dốc Nhà Làng không chỉ làm mới diện mạo đô thị, mà còn kể lại câu chuyện lịch sử và ký ức địa phương. Nghệ thuật ở đây hiện diện tự nhiên trên tường rêu, trên lối đi dốc, hòa vào đời sống thường nhật, tạo nên một vẻ lãng mạn đô thị rất riêng của Đà Lạt.
Mạch máu nghệ thuật trong lòng TP. Hồ Chí Minh
[caption id="attachment_421393" align="aligncenter" width="1000"]
Một tác phẩm nghệ thuật được trưng bày trong triển lãm THINSPACE đang diễn ra tại Galerie Quynh. Ảnh: Galerie Quynh[/caption]
Dòng chảy nghệ thuật đương đại chưa dừng lại một phút nào trong lòng thành phố mang tên Bác. Nghệ thuật đã phản chiếu nhịp sống nhanh, đa tầng và giàu năng lượng của thành phố lớn nhất cả nước. Từ Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM, nơi lưu giữ và giới thiệu một bức tranh tương đối toàn diện về lịch sử mỹ thuật Việt Nam qua nhiều giai đoạn, người xem có thể lần theo dấu vết của các trào lưu, phong cách và thế hệ nghệ sĩ. Không gian kiến trúc cổ kính giữa lòng đô thị sôi động ấy tạo nên một điểm tựa lịch sử, giúp nghệ thuật hiện tại được soi chiếu trong mạch phát triển dài hơi.
Bản đồ nghệ thuật của thành phố mở rộng với những trung tâm và không gian độc lập như Đức Minh Arl Gallery, Bình Minh Gallery, Galerie Quynh hay Lotus Gallery. Tại đây, nghệ thuật bước vào vùng thử nghiệm mạnh mẽ hơn, chạm đến những vấn đề xã hội, lịch sử, bản sắc và thân phận con người bằng nhiều hình thức đa dạng. Mỗi triển lãm là một lời mời đối thoại, nơi nghệ sĩ và công chúng gặp nhau trong tinh thần cởi mở, đôi khi thách thức, nhưng luôn giàu suy tư.
Và chính trong chuyển động không ngừng ấy, TP. Hồ Chí Minh khẳng định vị thế của mình như một trung tâm nghệ thuật lớn của Việt Nam - nơi nghệ thuật không chỉ phản ánh mà còn góp phần định hình tinh thần thời đại, khép lại hành trình du xuân nghệ thuật bằng một dư âm mạnh mẽ, thôi thúc người xem bước vào năm mới với tầm nhìn rộng mở và nguồn cảm hứng dâng trào.[hoasen]Minh Hoa
Những ngày cận Tết, gian bếp trong nhiều gia đình bắt đầu “nóng” hơn bao giờ hết. Dao thớt vang lên đều đặn, mùi hành phi lan khắp nhà, và xen lẫn trong đó là sự căng thẳng âm thầm của những người lo toan cho bữa cơm sum họp. Giữa không khí ấy, Eat Drink Man Woman là một bộ phim rất đáng xem lại. Không phải để thưởng thức ẩm thực trên màn ảnh, mà để nhìn thấy chính gia đình mình trong đó. Một gia đình Á Đông, nơi bữa cơm vừa là sợi dây gắn kết, vừa là điểm khởi nguồn của những khoảng cách khó nói thành lời. Khi nấu ăn không chỉ là việc bếp núc Bốn phút mở đầu phim gần như không có thoại. Chỉ có tiếng dao băm, tiếng dầu sôi, hơi nước bốc lên từ những nồi hấp. Ông Chu, một đầu bếp lão luyện, chuẩn bị bữa tối Chủ nhật cho ba cô con gái. Đó không đơn thuần là nấu ăn mà là một nghi thức. Mỗi món được làm kỹ lưỡng, chính xác, như thể sai một bước là làm mất đi trật tự gia đình. Với thế hệ cha mẹ, mâm cơm không chỉ để ăn. Đó là cách họ giữ nếp nhà, giữ sự hiện diện của con cái quanh một chiếc bàn chung. [caption id="attachment_421379" align="aligncenter" width="1500"]
Hình ảnh mâm cơm của nhà ông Chu. Ảnh: IMDb[/caption]
Bàn ăn - nơi yêu thương và mâu thuẫn cùng tồn tại
Trong phim, bữa cơm tối Chủ nhật là quy định bất thành văn. Dù ai bận rộn hay không muốn, tất cả vẫn phải có mặt. Và cũng chính tại chiếc bàn ăn đầy ắp món ngon ấy, những tin tức gây chấn động nhất được đưa ra. Người muốn ra ở riêng. Người có người yêu. Người mang thai.
Không khí trở nên nặng nề, khoảng cách thế hệ hiện rõ. Người cha cũ kỹ, ba cô con gái hiện đại. Nhưng dù khó chịu đến đâu, họ vẫn ngồi đó, cùng ăn một bữa. Sự hiện diện ấy, tự nó đã là một dạng gắn bó.
Nếu nhìn kỹ, mâm cơm Tết trong nhiều gia đình hôm nay cũng không khác là bao. Có những câu hỏi khiến con cái muốn đứng dậy rời đi, nhưng cũng chính bữa cơm ấy là lý do để mọi người vẫn quay về.
Khi “ăn” là cách nói “yêu”
Chi tiết then chốt của bộ phim nằm ở việc ông Chu dần mất vị giác. Một đầu bếp không còn nếm được món ăn của chính mình. Nhưng ông vẫn nấu, vẫn ép các con ăn thật nhiều.
[caption id="attachment_421380" align="aligncenter" width="1500"]
Khi “ăn” trở thành vũ khí bày tỏ yêu thương của cha mẹ với con cái. Ảnh: Museum of Fine[/caption]
Đó là hình ảnh rất quen thuộc của người cha, người mẹ Á Đông. Họ hiếm khi nói lời yêu thương trực tiếp. Thay vào đó là những câu như: “Ăn thêm đi”, “Món này bổ lắm”, “Sao gầy thế”. Thức ăn trở thành ngôn ngữ duy nhất họ dùng để giữ con cái ở lại, dù chỉ thêm một bữa.
Sự hòa giải bắt đầu từ căn bếp
Cuối phim, khi ông Chu rời khỏi căn nhà cũ, tưởng như mọi kết nối đã chấm dứt. Nhưng người ở lại trong gian bếp lại là cô con gái từng muốn rời đi nhất. Cô nấu lại những món ăn của cha, bằng chính đôi tay của mình.
Khoảnh khắc ông Chu nếm bát canh con gái nấu và nhận ra mình đã cảm nhận lại được hương vị, không cần lời giải thích dài dòng. Mọi khoảng cách được hàn gắn bằng một món ăn nóng.
Eat Drink Man Woman không kể một câu chuyện gia đình lý tưởng. Bộ phim chỉ cho thấy một sự thật rất đời: yêu thương trong nhiều gia đình Á Đông luôn đi cùng im lặng, va chạm và cả những hiểu lầm.
Tết này, nếu bạn thấy mâm cỗ trở nên nặng nề, hãy nhớ rằng việc mọi người còn ngồi chung một bàn đã là điều đáng quý. Bởi sẽ đến lúc, mùi vị quen thuộc của những món ăn ngày Tết chỉ còn tồn tại trong ký ức. Và khi đó, ta mới hiểu rằng, được trở về ăn một bữa cơm nhà từng là điều không hề hiển nhiên.[hoasen]
Xem thêm bài viết liên quan:
Bài: Vân Anh Ảnh: Tổng hợp
Giao thừa, trong tưởng tượng của nhiều người, là khoảnh khắc quây quần bên mâm bánh mứt, hạt dưa và những lời chúc quen thuộc. Nhưng với không ít gia đình và hội bạn thân, đó còn là thời điểm mọi phép lịch sự được tạm gác lại, nhường chỗ cho những màn đấu trí, nghi ngờ và tiếng cười vang lên không ngớt. Nếu bạn đã quen với cảnh mỗi người một chiếc điện thoại, việc đặt một hộp board game lên bàn có thể là cách nhanh nhất để kéo mọi người trở lại với nhau. Chỉ có điều, sự gắn kết ấy thường đi kèm la ó, cười nghiêng ngả và đôi khi là những cái lườm không giấu nổi. UNO – Khi “tình bạn tan vỡ” vì một lá bài +4 UNO là minh chứng rõ ràng cho việc luật chơi đơn giản không đồng nghĩa với sự hiền lành. Ai cũng có thể tham gia, nhưng không phải ai cũng giữ được bình tĩnh đến cuối ván. Khoảnh khắc bạn chỉ còn một lá bài và chuẩn bị hô “Uno” cũng là lúc một lá +4 xuất hiện, thường đến từ người bạn thân nhất.
Sự tàn khốc của UNO không nằm ở luật chơi, mà nằm ở yếu tố may rủi và khả năng “chơi bẩn” rất hợp pháp. Khi luật cộng dồn được áp dụng, người thua cuộc có thể phải bốc cả chồng bài chỉ vì… ngồi sai vị trí. Đó là lý do UNO luôn là lựa chọn hàng đầu cho những đêm giao thừa nhiều cảm xúc.
Ma Sói – Khi niềm tin trở thành thứ xa xỉ
Nếu UNO thử thách sự kiên nhẫn, Ma Sói lại đặt niềm tin lên bàn cân. Trong không khí đêm Giao thừa, khi ai cũng mệt và dễ dao động, mỗi ánh nhìn hay câu nói đều có thể trở thành tín hiệu đáng ngờ.
Cảm giác đau đớn nhất không phải là bị loại sớm, mà là khoảnh khắc bạn tin tưởng một người, bảo vệ họ đến cùng, để rồi sáng hôm sau phát hiện chính người đó là Sói. Ma Sói không chỉ là trò chơi, nó là bài kiểm tra khả năng nói dối, diễn xuất và thao túng cảm xúc ở cấp độ rất cao. Sau một ván chơi, bạn có thể sẽ nhìn người ngồi cạnh mình bằng con mắt hoàn toàn khác.
Exploding Kittens – Căng thẳng theo cách… rất dễ thương
Exploding Kittens mang dáng vẻ của một trò chơi vui nhộn với hình ảnh mèo đáng yêu, nhưng ẩn bên trong là nhịp độ căng thẳng không khác gì gỡ bom. Mỗi lượt rút bài đều khiến tim người chơi thót lại, bởi chỉ cần một lá Mèo Nổ xuất hiện mà không có bài Gỡ Bom, bạn lập tức bị loại.
Điểm khiến trò chơi này dễ gây “cay” nằm ở chỗ người chơi hoàn toàn có thể bị cả bàn hội đồng tấn công. Việc mất lá bài bảo vệ duy nhất vì một nước cướp đúng lúc thường dẫn đến cái kết đầy uất ức. Tuy nhiên, chính sự ức chế vui vẻ đó lại khiến Exploding Kittens trở thành lựa chọn hoàn hảo cho những cuộc vui đông người.
Monopoly – Đêm giao thừa dưới lăng kính tư bản
Monopoly là bài kiểm tra độ kiên nhẫn trong đêm Giao thừa. Một ván chơi có thể kéo dài từ năm cũ sang năm mới, nơi tiền bạc và quyền sở hữu trở thành tâm điểm.
Không ít người đã chứng kiến cảnh phá sản ngay trên bàn tiệc, khi một cú gieo xúc xắc đưa họ vào ô đất đã được xây kín. Monopoly phơi bày rõ nhất cách con người phản ứng với tiền bạc, quyền lực và lợi thế. Đó cũng là lý do trò chơi này thường kết thúc bằng tiếng cười lớn hoặc… những cuộc tranh luận không hồi kết.
Coup – Lật đổ bằng lời nói dối tinh vi
Coup là lựa chọn lý tưởng cho những ai thích tốc độ nhanh và đấu trí gọn gàng. Trong thế giới của Coup, nói dối không chỉ được cho phép, mà còn là điều kiện để tồn tại. Ai cũng có thể tự nhận mình là Công tước, Sát thủ hay Đại sứ, và mọi quyết định thách thức đều mang tính đánh cược.
Sự cay cú trong Coup không đến từ vận may, mà từ việc bạn biết đối phương có thể đang lừa, nhưng không đủ bằng chứng để bắt bài. Và đôi khi, chính sự nghi ngờ quá mức lại khiến bạn tự loại mình khỏi cuộc chơi. Coup không ồn ào, nhưng đủ sắc bén để khiến bàn tiệc trở nên đầy kịch tính.
Gọi những trò chơi này là “hủy diệt tình bạn” chỉ là cách nói vui. Trên thực tế, chính những màn tranh cãi, những tiếng cười sảng khoái và cả những khoảnh khắc tức tối rất đời ấy lại là thứ khiến đêm giao thừa trở nên đáng nhớ.
Giữa khoảnh khắc chuyển giao năm mới, thay vì mỗi người một màn hình, việc cùng ngồi lại bên một bàn chơi, đối mặt nhau và tương tác thật sự có lẽ là món quà quý giá nhất. Dù thắng hay thua, điều đọng lại sau cùng vẫn là cảm giác được ở bên nhau – theo cách ồn ào, hỗn loạn nhưng rất thật.[hoasen]